De totems / Leiden
BeeTotem · Stationsbuurt, Leiden
Klimopzijdebij
Colletes hederae
Ze vliegt pas in de herfst en leeft bijna alleen van klimop. Bij station Leiden Centraal staat haar totem, met een bijenhotel voor bodemnestelaars.

Vliegtijd
Aug – novNestelt
In de grondTotem
LeidenLeidenHaar planten
19 soortenbinnen 100 tot 300 meterMaak kennis
De klimopzijdebij in het kort.
Uiterlijk
De klimopzijdebij is een middelgrote solitaire bij met een warm, rossig borststuk en opvallende oranje-gele strepen op het achterlijf, waardoor ze kleurrijker is dan veel verwanten. Vrouwtjes zijn iets groter en behaarder, en worden vaak verward met kleine honingbijen.
Bijzonderheden
Deze bij kent slechts één generatie per jaar. Mannetjes verschijnen eind augustus, gevolgd door vrouwtjes in september. Beide blijven actief tot in november. Ze geven de voorkeur aan zandige of lemige bodems, op zonnige taluds, gazons of zelfs kliffen, en vormen vaak enorme nestkolonies met duizenden afzonderlijke nestgangen.
Weetjes
Sterk gespecialiseerd leeft de klimopzijdebij vrijwel uitsluitend van klimop (Hedera helix) voor stuifmeel en nectar, precies afgestemd op de late bloei van klimop in de herfst. Wanneer klimop schaars is, bezoekt ze soms ook andere composieten. In Nederland werd de soort in 1997 voor het eerst waargenomen in Maastricht. Ze wordt bovendien geparasiteerd door de oliekever Stenoria analis, waarvan de larven vrouwelijke feromonen nabootsen om mannetjes te lokken, een opmerkelijk staaltje natuurbedrog.
De totem
BeeTotem & BeeHotel voor de klimopzijdebij
De BeeTotem voor de klimopzijdebij is een luxueus restaurant vol powerfood. Het werkt volgens circulaire principes: in de kern van de BeeTotem bereiden wormen voedzame ‘cocktails’ uit keukenresten die door gastgezinnen worden aangeleverd. Via kleine gangen kruipen de wormen naar de bodem en verrijken deze met compost.
Dat kan twee effecten hebben: het stuifmeel en de nectar voor de larven worden voedzamer, waardoor de jonge bijen sterker en veerkrachtiger worden—mogelijk leidt dit tot een gezondere generatie in het volgende jaar. Tegelijkertijd zenden de planten zelf krachtigere signalen uit, waardoor ze bestuivers van grotere afstand aantrekken.
Omdat klimopzijdebijen in de grond nestelen, is er vlakbij een BeeHotel voor bodemnestelende soorten geplaatst. Zo vormen BeeTotem en BeeHotel samen een compleet leefgebied: voedsel en beschutting naast elkaar.
Door grootschalig belangrijke klimopsoorten (Hedera helix arborescens en Hedera colchica) te planten, aangevuld met andere planten die op verschillende momenten bloeien en stuifmeel en nectar leveren voor mannetjes van de klimopzijdebij, ontstaat in de buurt een op maat gemaakt biotoop. Er valt echter nog veel te ontdekken.




Waar staat ze
Marislaan hoek Aloëlaan, Maredijkbuurt, Leiden
52.16663° N, 4.48705° O
Open in de kaart →Wat zij eet
Haar planten, van voorjaar tot herfst.
Plant één van deze binnen 300 meter van de totem, en je balkon of tuin wordt deel van haar leefgebied. De kalender laat zien wanneer er iets te eten is.

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zon–schaduw
- Grootte
- Tot 25 m
- Bloei
- September–november
- Levensduur
- 100+ jaar
- Aarde
- humusrijke, vochtige, doorlatende grond

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zon–schaduw
- Grootte
- Tot 2 m
- Bloei
- September–november
- Levensduur
- Meerjarig
- Aarde
- Humusrijke, vochtige, doorlatende grond

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zon–schaduw
- Grootte
- Tot 4 m
- Bloei
- Juli–oktober
- Levensduur
- Meerjarig
- Aarde
- pH neutraal tot basisch, voedzaam, goed gedraineerd

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zonnig, graslanden
- Grootte
- 20–50 cm
- Bloei
- Juli–oktober
- Levensduur
- Eenjarig
- Aarde
- Droog, kalkrijk, voedselarm

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zonnig
- Grootte
- 20–50 cm
- Bloei
- Juli–september
- Levensduur
- Meerjarig
- Aarde
- Zuur, arm, zandig

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zonnig tot halfschaduw
- Grootte
- 30–100 cm
- Bloei
- Augustus – oktober
- Levensduur
- Meerjarig
- Aarde
- matig drogen tot vochtig, matig voedselrijk

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zonnig
- Grootte
- 1–2 m
- Bloei
- Augustus–oktober
- Levensduur
- Meerjarig
- Aarde
- Voedselrijk, vochtig tot droog

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zonnig tot halfschaduw
- Grootte
- 10–30 cm
- Bloei
- September–oktober
- Levensduur
- Meerjarig
- Aarde
- Vochtig, kalkrijk, graslanden

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zon
- Grootte
- Shrub/tree, 5–10 m
- Bloei
- Juli–augustus
- Levensduur
- Meerjarig, struik/boom
- Aarde
- Goed gedraineerd, matig voedselrijk

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zonnig tot halfschaduw
- Grootte
- 10–50 cm
- Bloei
- Mei–oktober
- Levensduur
- Meerjarig
- Aarde
- Matig droog tot vochtig, voedselarm

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zon
- Grootte
- 10–60 cm
- Bloei
- Juni–oktober
- Levensduur
- Meerjarig
- Aarde
- Droog tot vochtig, matig voedselrijk

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zonnig, kustduinen
- Grootte
- 20–60 cm
- Bloei
- Juni–augustus
- Levensduur
- Meerjarig
- Aarde
- Zandig, kalkrijk, goed drainerend

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zonnig, randen
- Grootte
- 30–80 cm
- Bloei
- Juli–september
- Levensduur
- Meerjarig
- Aarde
- Droog, kalkrijk, voedselarm tot matig

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zonnig
- Grootte
- 30–80 cm
- Bloei
- Mei–oktober
- Levensduur
- Meerjarig
- Aarde
- Droog, stenig, kalkrijk

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zonnig, graslanden
- Grootte
- 30–80 cm
- Bloei
- Juni–september
- Levensduur
- Meerjarig
- Aarde
- Droog, kalkrijk, zandig

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zon
- Grootte
- 100–150 cm
- Bloei
- Augustus–oktober
- Levensduur
- Meerjarig
- Aarde
- Voedselrijk, vochtig

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zonnig
- Grootte
- 50–150 cm
- Bloei
- Juni–september
- Levensduur
- Tweejarig Duurzaam
- Aarde
- Eerder droog, stikstofrijk

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zon–halfschaduw
- Grootte
- 5–20 cm
- Bloei
- Mei–oktober
- Levensduur
- Meerjarig
- Aarde
- Vochtig, voedselrijk, gazons

Meer over deze plant
- Omgeving
- Zon–halfschaduw
- Grootte
- 30–80 cm
- Bloei
- Juni–september
- Levensduur
- Meerjarig
- Aarde
- Vochtig, matig voedselrijk
Planten kopen
Biologisch, en liefst inheems.
We weten inmiddels dat we bestuivers moeten voeden met niet-toxische en biologische planten. Als gevolg daarvan is er een toenemend aantal plantenkwekerijen die biologisch telen. Wij delen de visie van telers die werken met lokale en inheemse genotypen om de biodiversiteit in hun ecozone te ondersteunen en bij te dragen aan mondiale inspanningen op het gebied van natuurbehoud. Houd er rekening mee dat de beschikbaarheid van planten afhankelijk is van het seizoen en de leverancier. De beste kans op succes is om vóór of aan het begin van elk individueel bloeiseizoen (zie hierboven) te kopen. Het planten van zaden is ook een optie. Er zijn verschillende plaatsen waar Bio-planten en -zaden kunnen worden besteld, die vervolgens per post worden bezorgd. Hieronder staan enkele leveranciers vermeld.
Koop vóór of aan het begin van de bloeitijd; ook zaaien kan.
Karmagotchi
Zo gaat het met de totem.
De uitgangspunten van de Karmagotchi zijn afgeleid van de Tamagotchi, een hulpmiddel waarmee hosts gezamenlijk de actuele conditie van planten en wormen in de BeeTotem makkelijk kunnen bijhouden. Een doorlopend script dat is gekoppeld aan het lokale weerstation haalt gegevens over temperatuur en neerslag op en regelt het tempo van 100 tot 0%. Hosts hebben toegang tot deze interface en nadat ze water of keukenafval hebben toegevoegd, kunnen ze alle andere hosts op de hoogte brengen door simpelweg op het water- of voer-icoon te klikken.
Water72%
Voeding voor de wormen38%
Voorbeeldwaarden. Gastgezinnen zien hier de echte stand en melden met één tik dat ze water of keukenresten hebben gegeven.
Doe mee
Zorg mee voor de klimopzijdebij.
Gastgezin
Word gastgezin van de totem
Gastgezinnen geven de wormen keukenresten, houden de planten nat en vertellen de buren erover. Vul het convenant in en mail het naar info@refubees.org.
Lees het convenantAdopteren
Plant haar bloemen thuis
Zoek welke bij bij jouw buurt hoort en welke bloemen zij nodig heeft. Eén plant op je balkon helpt al.
Adopteer een wijkbij in Zuid-HollandSpotten
Zie je haar? Maak een foto
Op de stoeptegel bij de totem staat een QR-code die naar deze pagina leidt. Zie je de bij? Maak een foto en stuur hem op: zo zien we of de totem werkt.
Stuur een fotoAndere totems



